Scroll 11
Ἠὼς δʼ ἐκ λεχέων παρʼ ἀγαυοῦ Τιθωνοῖο
1
ὄρνυθʼ, ἵνʼ ἀθανάτοισι φόως φέροι ἠδὲ βροτοῖσι·
2
Ζεὺς δʼ Ἔριδα προΐαλλε θοὰς ἐπὶ νῆας Ἀχαιῶν
3
ἀργαλέην, πολέμοιο τέρας μετὰ χερσὶν ἔχουσαν.
4
στῆ δʼ ἐπʼ Ὀδυσσῆος μεγακήτεϊ νηῒ μελαίνῃ,
5
ἥ ῥʼ ἐν μεσσάτῳ ἔσκε γεγωνέμεν ἀμφοτέρωσε,
6
ἠμὲν ἐπʼ Αἴαντος κλισίας Τελαμωνιάδαο
7
ἠδʼ ἐπʼ Ἀχιλλῆος, τοί ῥʼ ἔσχατα νῆας ἐΐσας
8
εἴρυσαν ἠνορέῃ πίσυνοι καὶ κάρτεϊ χειρῶν
9
ἔνθα στᾶσʼ ἤϋσε θεὰ μέγα τε δεινόν τε
10
ὄρθιʼ, Ἀχαιοῖσιν δὲ μέγα σθένος ἔμβαλʼ ἑκάστῳ
11
καρδίῃ ἄληκτον πολεμίζειν ἠδὲ μάχεσθαι.
12
τοῖσι δʼ ἄφαρ πόλεμος γλυκίων γένετʼ ἠὲ νέεσθαι
13
ἐν νηυσὶ γλαφυρῇσι φίλην ἐς πατρίδα γαῖαν.
14
Ἀτρεΐδης δʼ ἐβόησεν ἰδὲ ζώννυσθαι ἄνωγεν
15
Ἀργείους· ἐν δʼ αὐτὸς ἐδύσετο νώροπα χαλκόν.
16
κνημῖδας μὲν πρῶτα περὶ κνήμῃσιν ἔθηκε
17
καλὰς ἀργυρέοισιν ἐπισφυρίοις ἀραρυίας·
18
δεύτερον αὖ θώρηκα περὶ στήθεσσιν ἔδυνε,
19
τόν ποτέ οἱ Κινύρης δῶκε ξεινήϊον εἶναι.
20
πεύθετο γὰρ Κύπρον δὲ μέγα κλέος οὕνεκʼ Ἀχαιοὶ
21
ἐς Τροίην νήεσσιν ἀναπλεύσεσθαι ἔμελλον·
22
τοὔνεκά οἱ τὸν δῶκε χαριζόμενος βασιλῆϊ.
23
τοῦ δʼ ἤτοι δέκα οἶμοι ἔσαν μέλανος κυάνοιο,
24
δώδεκα δὲ χρυσοῖο καὶ εἴκοσι κασσιτέροιο·
25
κυάνεοι δὲ δράκοντες ὀρωρέχατο προτὶ δειρὴν
26
τρεῖς ἑκάτερθʼ ἴρισσιν ἐοικότες, ἅς τε Κρονίων
27
ἐν νέφεϊ στήριξε, τέρας μερόπων ἀνθρώπων.
28
ἀμφὶ δʼ ἄρʼ ὤμοισιν βάλετο ξίφος· ἐν δέ οἱ ἧλοι
29
χρύσειοι πάμφαινον, ἀτὰρ περὶ κουλεὸν ἦεν
30
ἀργύρεον χρυσέοισιν ἀορτήρεσσιν ἀρηρός.
31
ἂν δʼ ἕλετʼ ἀμφιβρότην πολυδαίδαλον ἀσπίδα θοῦριν
32
καλήν, ἣν πέρι μὲν κύκλοι δέκα χάλκεοι ἦσαν,
33
ἐν δέ οἱ ὀμφαλοὶ ἦσαν ἐείκοσι κασσιτέροιο
34
λευκοί, ἐν δὲ μέσοισιν ἔην μέλανος κυάνοιο.
35
τῇ δʼ ἐπὶ μὲν Γοργὼ βλοσυρῶπις ἐστεφάνωτο
36
δεινὸν δερκομένη, περὶ δὲ Δεῖμός τε Φόβος τε.
37
τῆς δʼ ἐξ ἀργύρεος τελαμὼν ἦν· αὐτὰρ ἐπʼ αὐτοῦ
38
κυάνεος ἐλέλικτο δράκων, κεφαλαὶ δέ οἱ ἦσαν
39
τρεῖς ἀμφιστρεφέες ἑνὸς αὐχένος ἐκπεφυυῖαι.
40
κρατὶ δʼ ἐπʼ ἀμφίφαλον κυνέην θέτο τετραφάληρον
41
ἵππουριν· δεινὸν δὲ λόφος καθύπερθεν ἔνευεν.
42
εἵλετο δʼ ἄλκιμα δοῦρε δύω κεκορυθμένα χαλκῷ
43
ὀξέα· τῆλε δὲ χαλκὸς ἀπʼ αὐτόφιν οὐρανὸν εἴσω
44
λάμπʼ· ἐπὶ δʼ ἐγδούπησαν Ἀθηναίη τε καὶ Ἥρη
45
τιμῶσαι βασιλῆα πολυχρύσοιο Μυκήνης.
46
ἡνιόχῳ μὲν ἔπειτα ἑῷ ἐπέτελλεν ἕκαστος
47
ἵππους εὖ κατὰ κόσμον ἐρυκέμεν αὖθʼ ἐπὶ τάφρῳ,
48
αὐτοὶ δὲ πρυλέες σὺν τεύχεσι θωρηχθέντες
49
ῥώοντʼ· ἄσβεστος δὲ βοὴ γένετʼ ἠῶθι πρό.
50
φθὰν δὲ μέγʼ ἱππήων ἐπὶ τάφρῳ κοσμηθέντες,
51
ἱππῆες δʼ ὀλίγον μετεκίαθον· ἐν δὲ κυδοιμὸν
52
ὦρσε κακὸν Κρονίδης, κατὰ δʼ ὑψόθεν ἧκεν ἐέρσας
53
αἵματι μυδαλέας ἐξ αἰθέρος, οὕνεκʼ ἔμελλε
54
πολλὰς ἰφθίμους κεφαλὰς Ἄϊδι προϊάψειν.
55
Τρῶες δʼ αὖθʼ ἑτέρωθεν ἐπὶ θρωσμῷ πεδίοιο
56
Ἕκτορά τʼ ἀμφὶ μέγαν καὶ ἀμύμονα Πουλυδάμαντα
57
Αἰνείαν θʼ, ὃς Τρωσὶ θεὸς ὣς τίετο δήμῳ,
58
τρεῖς τʼ Ἀντηνορίδας Πόλυβον καὶ Ἀγήνορα δῖον
59
ἠΐθεόν τʼ Ἀκάμαντʼ ἐπιείκελον ἀθανάτοισιν.
60
Ἕκτωρ δʼ ἐν πρώτοισι φέρʼ ἀσπίδα πάντοσʼ ἐΐσην,
61
οἷος δʼ ἐκ νεφέων ἀναφαίνεται οὔλιος ἀστὴρ
62
παμφαίνων, τοτὲ δʼ αὖτις ἔδυ νέφεα σκιόεντα,
63
ὣς Ἕκτωρ ὁτὲ μέν τε μετὰ πρώτοισι φάνεσκεν,
64
ἄλλοτε δʼ ἐν πυμάτοισι κελεύων· πᾶς δʼ ἄρα χαλκῷ
65
λάμφʼ ὥς τε στεροπὴ πατρὸς Διὸς αἰγιόχοιο.
66
οἳ δʼ, ὥς τʼ ἀμητῆρες ἐναντίοι ἀλλήλοισιν
67
ὄγμον ἐλαύνωσιν ἀνδρὸς μάκαρος κατʼ ἄρουραν
68
πυρῶν ἢ κριθῶν· τὰ δὲ δράγματα ταρφέα πίπτει·
69
ὣς Τρῶες καὶ Ἀχαιοὶ ἐπʼ ἀλλήλοισι θορόντες
70
δῄουν, οὐδʼ ἕτεροι μνώοντʼ ὀλοοῖο φόβοιο.
71
ἴσας δʼ ὑσμίνη κεφαλὰς ἔχεν, οἳ δὲ λύκοι ὣς
72
θῦνον· Ἔρις δʼ ἄρʼ ἔχαιρε πολύστονος εἰσορόωσα·
73
οἴη γάρ ῥα θεῶν παρετύγχανε μαρναμένοισιν,
74
οἳ δʼ ἄλλοι οὔ σφιν πάρεσαν θεοί, ἀλλὰ ἕκηλοι
75
σφοῖσιν ἐνὶ μεγάροισι καθήατο, ἧχι ἑκάστῳ
76
δώματα καλὰ τέτυκτο κατὰ πτύχας Οὐλύμποιο.
77
πάντες δʼ ᾐτιόωντο κελαινεφέα Κρονίωνα
78
οὕνεκʼ ἄρα Τρώεσσιν ἐβούλετο κῦδος ὀρέξαι.
79
τῶν μὲν ἄρʼ οὐκ ἀλέγιζε πατήρ· ὃ δὲ νόσφι λιασθεὶς
80
τῶν ἄλλων ἀπάνευθε καθέζετο κύδεϊ γαίων
81
εἰσορόων Τρώων τε πόλιν καὶ νῆας Ἀχαιῶν
82
χαλκοῦ τε στεροπήν, ὀλλύντάς τʼ ὀλλυμένους τε.
83
ὄφρα μὲν ἠὼς ἦν καὶ ἀέξετο ἱερὸν ἦμαρ,
84
τόφρα μάλʼ ἀμφοτέρων βέλεʼ ἥπτετο, πῖπτε δὲ λαός·
85
ἦμος δὲ δρυτόμος περ ἀνὴρ ὁπλίσσατο δεῖπνον
86
οὔρεος ἐν βήσσῃσιν, ἐπεί τʼ ἐκορέσσατο χεῖρας
87
τάμνων δένδρεα μακρά, ἅδος τέ μιν ἵκετο θυμόν,
88
σίτου τε γλυκεροῖο περὶ φρένας ἵμερος αἱρεῖ,
89
τῆμος σφῇ ἀρετῇ Δαναοὶ ῥήξαντο φάλαγγας
90
κεκλόμενοι ἑτάροισι κατὰ στίχας· ἐν δʼ Ἀγαμέμνων
91
πρῶτος ὄρουσʼ, ἕλε δʼ ἄνδρα Βιάνορα ποιμένα λαῶν
92
αὐτόν, ἔπειτα δʼ ἑταῖρον Ὀϊλῆα πλήξιππον.
93
ἤτοι ὅ γʼ ἐξ ἵππων κατεπάλμενος ἀντίος ἔστη·
94
τὸν δʼ ἰθὺς μεμαῶτα μετώπιον ὀξέϊ δουρὶ
95
νύξʼ, οὐδὲ στεφάνη δόρυ οἱ σχέθε χαλκοβάρεια,
96
ἀλλὰ διʼ αὐτῆς ἦλθε καὶ ὀστέου, ἐγκέφαλος δὲ
97
ἔνδον ἅπας πεπάλακτο· δάμασσε δέ μιν μεμαῶτα.
98
καὶ τοὺς μὲν λίπεν αὖθι ἄναξ ἀνδρῶν Ἀγαμέμνων
99
στήθεσι παμφαίνοντας, ἐπεὶ περίδυσε χιτῶνας·
100
αὐτὰρ ὃ βῆ Ἶσόν τε καὶ Ἄντιφον ἐξεναρίξων
101
υἷε δύω Πριάμοιο νόθον καὶ γνήσιον ἄμφω
102
εἰν ἑνὶ δίφρῳ ἐόντας· ὃ μὲν νόθος ἡνιόχευεν,
103
Ἄντιφος αὖ παρέβασκε περικλυτός· ὥ ποτʼ Ἀχιλλεὺς
104
Ἴδης ἐν κνημοῖσι δίδη μόσχοισι λύγοισι,
105
ποιμαίνοντʼ ἐπʼ ὄεσσι λαβών, καὶ ἔλυσεν ἀποίνων.
106
δὴ τότε γʼ Ἀτρεΐδης εὐρὺ κρείων Ἀγαμέμνων
107
τὸν μὲν ὑπὲρ μαζοῖο κατὰ στῆθος βάλε δουρί,
108
Ἄντιφον αὖ παρὰ οὖς ἔλασε ξίφει, ἐκ δʼ ἔβαλʼ ἵππων.
109
σπερχόμενος δʼ ἀπὸ τοῖιν ἐσύλα τεύχεα καλὰ
110
γιγνώσκων· καὶ γάρ σφε πάρος παρὰ νηυσὶ θοῇσιν
111
εἶδεν, ὅτʼ ἐξ Ἴδης ἄγαγεν πόδας ὠκὺς Ἀχιλλεύς.
112
ὡς δὲ λέων ἐλάφοιο ταχείης νήπια τέκνα
113
ῥηϊδίως συνέαξε λαβὼν κρατεροῖσιν ὀδοῦσιν
114
ἐλθὼν εἰς εὐνήν, ἁπαλόν τέ σφʼ ἦτορ ἀπηύρα·
115
ἣ δʼ εἴ πέρ τε τύχῃσι μάλα σχεδόν, οὐ δύναταί σφι
116
χραισμεῖν· αὐτὴν γάρ μιν ὑπὸ τρόμος αἰνὸς ἱκάνει·
117
καρπαλίμως δʼ ἤϊξε διὰ δρυμὰ πυκνὰ καὶ ὕλην
118
σπεύδουσʼ ἱδρώουσα κραταιοῦ θηρὸς ὑφʼ ὁρμῆς·
119
ὣς ἄρα τοῖς οὔ τις δύνατο χραισμῆσαι ὄλεθρον
120
Τρώων, ἀλλὰ καὶ αὐτοὶ ὑπʼ Ἀργείοισι φέβοντο.
121
αὐτὰρ ὃ Πείσανδρόν τε καὶ Ἱππόλοχον μενεχάρμην
122
υἱέας Ἀντιμάχοιο δαΐφρονος, ὅς ῥα μάλιστα
123
χρυσὸν Ἀλεξάνδροιο δεδεγμένος ἀγλαὰ δῶρα
124
οὐκ εἴασχʼ Ἑλένην δόμεναι ξανθῷ Μενελάῳ,
125
τοῦ περ δὴ δύο παῖδε λάβε κρείων Ἀγαμέμνων
126
εἰν ἑνὶ δίφρῳ ἐόντας, ὁμοῦ δʼ ἔχον ὠκέας ἵππους·
127
ἐκ γάρ σφεας χειρῶν φύγον ἡνία σιγαλόεντα,
128
τὼ δὲ κυκηθήτην· ὃ δʼ ἐναντίον ὦρτο λέων ὣς
129
Ἀτρεΐδης· τὼ δʼ αὖτʼ ἐκ δίφρου γουναζέσθην·
130
ζώγρει Ἀτρέος υἱέ, σὺ δʼ ἄξια δέξαι ἄποινα·
131
πολλὰ δʼ ἐν Ἀντιμάχοιο δόμοις κειμήλια κεῖται
132
χαλκός τε χρυσός τε πολύκμητός τε σίδηρος,
133
τῶν κέν τοι χαρίσαιτο πατὴρ ἀπερείσιʼ ἄποινα,
134
εἰ νῶϊ ζωοὺς πεπύθοιτʼ ἐπὶ νηυσὶν Ἀχαιῶν.
135
ὣς τώ γε κλαίοντε προσαυδήτην βασιλῆα
136
μειλιχίοις ἐπέεσσιν· ἀμείλικτον δʼ ὄπʼ ἄκουσαν·
137
εἰ μὲν δὴ Ἀντιμάχοιο δαΐφρονος υἱέες ἐστόν,
138
ὅς ποτʼ ἐνὶ Τρώων ἀγορῇ Μενέλαον ἄνωγεν
139
ἀγγελίην ἐλθόντα σὺν ἀντιθέῳ Ὀδυσῆϊ
140
αὖθι κατακτεῖναι μηδʼ ἐξέμεν ἂψ ἐς Ἀχαιούς,
141
νῦν μὲν δὴ τοῦ πατρὸς ἀεικέα τίσετε λώβην.
142
ἦ, καὶ Πείσανδρον μὲν ἀφʼ ἵππων ὦσε χαμᾶζε
143
δουρὶ βαλὼν πρὸς στῆθος· ὃ δʼ ὕπτιος οὔδει ἐρείσθη.
144
Ἱππόλοχος δʼ ἀπόρουσε, τὸν αὖ χαμαὶ ἐξενάριξε
145
χεῖρας ἀπὸ ξίφεϊ τμήξας ἀπό τʼ αὐχένα κόψας,
146
ὅλμον δʼ ὣς ἔσσευε κυλίνδεσθαι διʼ ὁμίλου.
147
τοὺς μὲν ἔασʼ· ὃ δʼ ὅθι πλεῖσται κλονέοντο φάλαγγες,
148
τῇ ῥʼ ἐνόρουσʼ, ἅμα δʼ ἄλλοι ἐϋκνήμιδες Ἀχαιοί.
149
πεζοὶ μὲν πεζοὺς ὄλεκον φεύγοντας ἀνάγκῃ,
150
ἱππεῖς δʼ ἱππῆας· ὑπὸ δέ σφισιν ὦρτο κονίη
151
ἐκ πεδίου, τὴν ὦρσαν ἐρίγδουποι πόδες ἵππων
152
χαλκῷ δηϊόωντες· ἀτὰρ κρείων Ἀγαμέμνων
153
αἰὲν ἀποκτείνων ἕπετʼ Ἀργείοισι κελεύων.
154
ὡς δʼ ὅτε πῦρ ἀΐδηλον ἐν ἀξύλῳ ἐμπέσῃ ὕλῃ,
155
πάντῃ τʼ εἰλυφόων ἄνεμος φέρει, οἳ δέ τε θάμνοι
156
πρόρριζοι πίπτουσιν ἐπειγόμενοι πυρὸς ὁρμῇ·
157
ὣς ἄρʼ ὑπʼ Ἀτρεΐδῃ Ἀγαμέμνονι πῖπτε κάρηνα
158
Τρώων φευγόντων, πολλοὶ δʼ ἐριαύχενες ἵπποι
159
κείνʼ ὄχεα κροτάλιζον ἀνὰ πτολέμοιο γεφύρας
160
ἡνιόχους ποθέοντες ἀμύμονας· οἳ δʼ ἐπὶ γαίῃ
161
κείατο, γύπεσσιν πολὺ φίλτεροι ἢ ἀλόχοισιν.
162
Ἕκτορα δʼ ἐκ βελέων ὕπαγε Ζεὺς ἔκ τε κονίης
163
ἔκ τʼ ἀνδροκτασίης ἔκ θʼ αἵματος ἔκ τε κυδοιμοῦ·
164
Ἀτρεΐδης δʼ ἕπετο σφεδανὸν Δαναοῖσι κελεύων.
165
οἳ δὲ παρʼ Ἴλου σῆμα παλαιοῦ Δαρδανίδαο
166
μέσσον κὰπ πεδίον παρʼ ἐρινεὸν ἐσσεύοντο
167
ἱέμενοι πόλιος· ὃ δὲ κεκλήγων ἕπετʼ αἰεὶ
168
Ἀτρεΐδης, λύθρῳ δὲ παλάσσετο χεῖρας ἀάπτους.
169
ἀλλʼ ὅτε δὴ Σκαιάς τε πύλας καὶ φηγὸν ἵκοντο,
170
ἔνθʼ ἄρα δὴ ἵσταντο καὶ ἀλλήλους ἀνέμιμνον.
171
οἳ δʼ ἔτι κὰμ μέσσον πεδίον φοβέοντο βόες ὥς,
172
ἅς τε λέων ἐφόβησε μολὼν ἐν νυκτὸς ἀμολγῷ
173
πάσας· τῇ δέ τʼ ἰῇ ἀναφαίνεται αἰπὺς ὄλεθρος·
174
τῆς δʼ ἐξ αὐχένʼ ἔαξε λαβὼν κρατεροῖσιν ὀδοῦσι
175
πρῶτον, ἔπειτα δέ θʼ αἷμα καὶ ἔγκατα πάντα λαφύσσει·
176
ὣς τοὺς Ἀτρεΐδης ἔφεπε κρείων Ἀγαμέμνων
177
αἰὲν ἀποκτείνων τὸν ὀπίστατον· οἳ δʼ ἐφέβοντο.
178
πολλοὶ δὲ πρηνεῖς τε καὶ ὕπτιοι ἔκπεσον ἵππων
179
Ἀτρεΐδεω ὑπὸ χερσί· περὶ πρὸ γὰρ ἔγχεϊ θῦεν.
180
ἀλλʼ ὅτε δὴ τάχʼ ἔμελλεν ὑπὸ πτόλιν αἰπύ τε τεῖχος
181
ἵξεσθαι, τότε δή ῥα πατὴρ ἀνδρῶν τε θεῶν τε
182
Ἴδης ἐν κορυφῇσι καθέζετο πιδηέσσης
183
οὐρανόθεν καταβάς· ἔχε δʼ ἀστεροπὴν μετὰ χερσίν.
184
Ἶριν δʼ ὄτρυνε χρυσόπτερον ἀγγελέουσαν·
185
βάσκʼ ἴθι Ἶρι ταχεῖα, τὸν Ἕκτορι μῦθον ἐνίσπες·
186
ὄφρʼ ἂν μέν κεν ὁρᾷ Ἀγαμέμνονα ποιμένα λαῶν
187
θύνοντʼ ἐν προμάχοισιν ἐναίροντα στίχας ἀνδρῶν,
188
τόφρʼ ἀναχωρείτω, τὸν δʼ ἄλλον λαὸν ἀνώχθω
189
μάρνασθαι δηΐοισι κατὰ κρατερὴν ὑσμίνην.
190
αὐτὰρ ἐπεί κʼ ἢ δουρὶ τυπεὶς ἢ βλήμενος ἰῷ
191
εἰς ἵππους ἅλεται, τότε οἱ κράτος ἐγγυαλίξω
192
κτείνειν εἰς ὅ κε νῆας ἐϋσσέλμους ἀφίκηται
193
δύῃ τʼ ἠέλιος καὶ ἐπὶ κνέφας ἱερὸν ἔλθῃ.
194
ὣς ἔφατʼ, οὐδʼ ἀπίθησε ποδήνεμος ὠκέα Ἶρις,
195
βῆ δὲ κατʼ Ἰδαίων ὀρέων εἰς Ἴλιον ἱρήν.
196
εὗρʼ υἱὸν Πριάμοιο δαΐφρονος Ἕκτορα δῖον
197
ἑσταότʼ ἔν θʼ ἵπποισι καὶ ἅρμασι κολλητοῖσιν·
198
ἀγχοῦ δʼ ἱσταμένη προσέφη πόδας ὠκέα Ἶρις·
199
Ἕκτορ υἱὲ Πριάμοιο Διὶ μῆτιν ἀτάλαντε
200
Ζεύς με πατὴρ προέηκε τεῒν τάδε μυθήσασθαι.
201
ὄφρʼ ἂν μέν κεν ὁρᾷς Ἀγαμέμνονα ποιμένα λαῶν
202
θύνοντʼ ἐν προμάχοισιν, ἐναίροντα στίχας ἀνδρῶν,
203
τόφρʼ ὑπόεικε μάχης, τὸν δʼ ἄλλον λαὸν ἄνωχθι
204
μάρνασθαι δηΐοισι κατὰ κρατερὴν ὑσμίνην.
205
αὐτὰρ ἐπεί κʼ ἢ δουρὶ τυπεὶς ἢ βλήμενος ἰῷ
206
εἰς ἵππους ἅλεται, τότε τοι κράτος ἐγγυαλίξει
207
κτείνειν, εἰς ὅ κε νῆας ἐϋσσέλμους ἀφίκηαι
208
δύῃ τʼ ἠέλιος καὶ ἐπὶ κνέφας ἱερὸν ἔλθῃ.
209
ἣ μὲν ἄρʼ ὣς εἰποῦσʼ ἀπέβη πόδας ὠκέα Ἶρις,
210
Ἕκτωρ δʼ ἐξ ὀχέων σὺν τεύχεσιν ἆλτο χαμᾶζε,
211
πάλλων δʼ ὀξέα δοῦρα κατὰ στρατὸν ᾤχετο πάντῃ
212
ὀτρύνων μαχέσασθαι, ἔγειρε δὲ φύλοπιν αἰνήν.
213
οἳ δʼ ἐλελίχθησαν καὶ ἐναντίοι ἔσταν Ἀχαιῶν,
214
Ἀργεῖοι δʼ ἑτέρωθεν ἐκαρτύναντο φάλαγγας.
215
ἀρτύνθη δὲ μάχη, στὰν δʼ ἀντίοι· ἐν δʼ Ἀγαμέμνων
216
πρῶτος ὄρουσʼ, ἔθελεν δὲ πολὺ προμάχεσθαι ἁπάντων.
217
ἔσπετε νῦν μοι Μοῦσαι Ὀλύμπια δώματʼ ἔχουσαι
218
ὅς τις δὴ πρῶτος Ἀγαμέμνονος ἀντίον ἦλθεν
219
ἢ αὐτῶν Τρώων ἠὲ κλειτῶν ἐπικούρων.
220
Ἰφιδάμας Ἀντηνορίδης ἠΰς τε μέγας τε
221
ὃς τράφη ἐν Θρῄκῃ ἐριβώλακι μητέρι μήλων·
222
Κισσῆς τόν γʼ ἔθρεψε δόμοις ἔνι τυτθὸν ἐόντα
223
μητροπάτωρ, ὃς τίκτε Θεανὼ καλλιπάρῃον·
224
αὐτὰρ ἐπεί ῥʼ ἥβης ἐρικυδέος ἵκετο μέτρον,
225
αὐτοῦ μιν κατέρυκε, δίδου δʼ ὅ γε θυγατέρα ἥν·
226
γήμας δʼ ἐκ θαλάμοιο μετὰ κλέος ἵκετʼ Ἀχαιῶν
227
σὺν δυοκαίδεκα νηυσὶ κορωνίσιν, αἵ οἱ ἕποντο.
228
τὰς μὲν ἔπειτʼ ἐν Περκώτῃ λίπε νῆας ἐΐσας,
229
αὐτὰρ ὃ πεζὸς ἐὼν ἐς Ἴλιον εἰληλούθει·
230
ὅς ῥα τότʼ Ἀτρεΐδεω Ἀγαμέμνονος ἀντίον ἦλθεν.
231
οἳ δʼ ὅτε δὴ σχεδὸν ἦσαν ἐπʼ ἀλλήλοισιν ἰόντες,
232
Ἀτρεΐδης μὲν ἅμαρτε, παραὶ δέ οἱ ἐτράπετʼ ἔγχος,
233
Ἰφιδάμας δὲ κατὰ ζώνην θώρηκος ἔνερθε
234
νύξʼ, ἐπὶ δʼ αὐτὸς ἔρεισε βαρείῃ χειρὶ πιθήσας·
235
οὐδʼ ἔτορε ζωστῆρα παναίολον, ἀλλὰ πολὺ πρὶν
236
ἀργύρῳ ἀντομένη μόλιβος ὣς ἐτράπετʼ αἰχμή.
237
καὶ τό γε χειρὶ λαβὼν εὐρὺ κρείων Ἀγαμέμνων
238
ἕλκʼ ἐπὶ οἷ μεμαὼς ὥς τε λίς, ἐκ δʼ ἄρα χειρὸς
239
σπάσσατο· τὸν δʼ ἄορι πλῆξʼ αὐχένα, λῦσε δὲ γυῖα.
240
ὣς ὃ μὲν αὖθι πεσὼν κοιμήσατο χάλκεον ὕπνον
241
οἰκτρὸς ἀπὸ μνηστῆς ἀλόχου, ἀστοῖσιν ἀρήγων,
242
κουριδίης, ἧς οὔ τι χάριν ἴδε, πολλὰ δʼ ἔδωκε·
243
πρῶθʼ ἑκατὸν βοῦς δῶκεν, ἔπειτα δὲ χίλιʼ ὑπέστη
244
αἶγας ὁμοῦ καὶ ὄϊς, τά οἱ ἄσπετα ποιμαίνοντο.
245
δὴ τότε γʼ Ἀτρεΐδης Ἀγαμέμνων ἐξενάριξε,
246
βῆ δὲ φέρων ἀνʼ ὅμιλον Ἀχαιῶν τεύχεα καλά.
247
τὸν δʼ ὡς οὖν ἐνόησε Κόων ἀριδείκετος ἀνδρῶν
248
πρεσβυγενὴς Ἀντηνορίδης, κρατερόν ῥά ἑ πένθος
249
ὀφθαλμοὺς ἐκάλυψε κασιγνήτοιο πεσόντος.
250
στῆ δʼ εὐρὰξ σὺν δουρὶ λαθὼν Ἀγαμέμνονα δῖον,
251
νύξε δέ μιν κατὰ χεῖρα μέσην ἀγκῶνος ἔνερθε,
252
ἀντικρὺ δὲ διέσχε φαεινοῦ δουρὸς ἀκωκή.
253
ῥίγησέν τʼ ἄρʼ ἔπειτα ἄναξ ἀνδρῶν Ἀγαμέμνων·
254
ἀλλʼ οὐδʼ ὧς ἀπέληγε μάχης ἠδὲ πτολέμοιο,
255
ἀλλʼ ἐπόρουσε Κόωνι ἔχων ἀνεμοτρεφὲς ἔγχος.
256
ἤτοι ὃ Ἰφιδάμαντα κασίγνητον καὶ ὄπατρον
257
ἕλκε ποδὸς μεμαώς, καὶ ἀΰτει πάντας ἀρίστους·
258
τὸν δʼ ἕλκοντʼ ἀνʼ ὅμιλον ὑπʼ ἀσπίδος ὀμφαλοέσσης
259
οὔτησε ξυστῷ χαλκήρεϊ, λῦσε δὲ γυῖα·
260
τοῖο δʼ ἐπʼ Ἰφιδάμαντι κάρη ἀπέκοψε παραστάς.
261
ἔνθʼ Ἀντήνορος υἷες ὑπʼ Ἀτρεΐδῃ βασιλῆϊ
262
πότμον ἀναπλήσαντες ἔδυν δόμον Ἄϊδος εἴσω.
263
αὐτὰρ ὃ τῶν ἄλλων ἐπεπωλεῖτο στίχας ἀνδρῶν
264
ἔγχεΐ τʼ ἄορί τε μεγάλοισί τε χερμαδίοισιν,
265
ὄφρά οἱ αἷμʼ ἔτι θερμὸν ἀνήνοθεν ἐξ ὠτειλῆς.
266
αὐτὰρ ἐπεὶ τὸ μὲν ἕλκος ἐτέρσετο, παύσατο δʼ αἷμα,
267
ὀξεῖαι δʼ ὀδύναι δῦνον μένος Ἀτρεΐδαο.
268
ὡς δʼ ὅτʼ ἂν ὠδίνουσαν ἔχῃ βέλος ὀξὺ γυναῖκα
269
δριμύ, τό τε προϊεῖσι μογοστόκοι Εἰλείθυιαι
270
Ἥρης θυγατέρες πικρὰς ὠδῖνας ἔχουσαι,
271
ὣς ὀξεῖʼ ὀδύναι δῦνον μένος Ἀτρεΐδαο.
272
ἐς δίφρον δʼ ἀνόρουσε, καὶ ἡνιόχῳ ἐπέτελλε
273
νηυσὶν ἔπι γλαφυρῇσιν ἐλαυνέμεν· ἤχθετο γὰρ κῆρ.
274
ἤϋσεν δὲ διαπρύσιον Δαναοῖσι γεγωνώς·
275
ὦ φίλοι Ἀργείων ἡγήτορες ἠδὲ μέδοντες
276
ὑμεῖς μὲν νῦν νηυσὶν ἀμύνετε ποντοπόροισι
277
φύλοπιν ἀργαλέην, ἐπεὶ οὐκ ἐμὲ μητίετα Ζεὺς
278
εἴασε Τρώεσσι πανημέριον πολεμίζειν.
279
ὣς ἔφαθʼ, ἡνίοχος δʼ ἵμασεν καλλίτριχας ἵππους
280
νῆας ἔπι γλαφυράς· τὼ δʼ οὐκ ἀέκοντε πετέσθην·
281
ἄφρεον δὲ στήθεα, ῥαίνοντο δὲ νέρθε κονίῃ
282
τειρόμενον βασιλῆα μάχης ἀπάνευθε φέροντες.
283
Ἕκτωρ δʼ ὡς ἐνόησʼ Ἀγαμέμνονα νόσφι κιόντα
284
Τρωσί τε καὶ Λυκίοισιν ἐκέκλετο μακρὸν ἀΰσας·
285
Τρῶες καὶ Λύκιοι καὶ Δάρδανοι ἀγχιμαχηταὶ
286
ἀνέρες ἔστε φίλοι, μνήσασθε δὲ θούριδος ἀλκῆς.
287
οἴχετʼ ἀνὴρ ὤριστος, ἐμοὶ δὲ μέγʼ εὖχος ἔδωκε
288
Ζεὺς Κρονίδης· ἀλλʼ ἰθὺς ἐλαύνετε μώνυχας ἵππους
289
ἰφθίμων Δαναῶν, ἵνʼ ὑπέρτερον εὖχος ἄρησθε.
290
ὣς εἰπὼν ὄτρυνε μένος καὶ θυμὸν ἑκάστου.
291
ὡς δʼ ὅτε πού τις θηρητὴρ κύνας ἀργιόδοντας
292
σεύῃ ἐπʼ ἀγροτέρῳ συῒ καπρίῳ ἠὲ λέοντι,
293
ὣς ἐπʼ Ἀχαιοῖσιν σεῦε Τρῶας μεγαθύμους
294
Ἕκτωρ Πριαμίδης βροτολοιγῷ ἶσος Ἄρηϊ.
295
αὐτὸς δʼ ἐν πρώτοισι μέγα φρονέων ἐβεβήκει,
296
ἐν δʼ ἔπεσʼ ὑσμίνῃ ὑπεραέϊ ἶσος ἀέλλῃ,
297
ἥ τε καθαλλομένη ἰοειδέα πόντον ὀρίνει.
298
ἔνθα τίνα πρῶτον, τίνα δʼ ὕστατον ἐξενάριξεν
299
Ἕκτωρ Πριαμίδης, ὅτε οἱ Ζεὺς κῦδος ἔδωκεν;
300
Ἀσαῖον μὲν πρῶτα καὶ Αὐτόνοον καὶ Ὀπίτην
301
καὶ Δόλοπα Κλυτίδην καὶ Ὀφέλτιον ἠδʼ Ἀγέλαον
302
Αἴσυμνόν τʼ Ὦρόν τε καὶ Ἱππόνοον μενεχάρμην.
303
τοὺς ἄρʼ ὅ γʼ ἡγεμόνας Δαναῶν ἕλεν, αὐτὰρ ἔπειτα
304
πληθύν, ὡς ὁπότε νέφεα Ζέφυρος στυφελίξῃ
305
ἀργεστᾶο Νότοιο βαθείῃ λαίλαπι τύπτων·
306
πολλὸν δὲ τρόφι κῦμα κυλίνδεται, ὑψόσε δʼ ἄχνη
307
σκίδναται ἐξ ἀνέμοιο πολυπλάγκτοιο ἰωῆς·
308
ὣς ἄρα πυκνὰ καρήαθʼ ὑφʼ Ἕκτορι δάμνατο λαῶν.
309
ἔνθά κε λοιγὸς ἔην καὶ ἀμήχανα ἔργα γένοντο,
310
καί νύ κεν ἐν νήεσσι πέσον φεύγοντες Ἀχαιοί,
311
εἰ μὴ Τυδεΐδῃ Διομήδεϊ κέκλετʼ Ὀδυσσεύς·
312
Τυδεΐδη τί παθόντε λελάσμεθα θούριδος ἀλκῆς;
313
ἀλλʼ ἄγε δεῦρο πέπον, παρʼ ἔμʼ ἵσταο· δὴ γὰρ ἔλεγχος
314
ἔσσεται εἴ κεν νῆας ἕλῃ κορυθαίολος Ἕκτωρ.
315
τὸν δʼ ἀπαμειβόμενος προσέφη κρατερὸς Διομήδης·
316
ἤτοι ἐγὼ μενέω καὶ τλήσομαι· ἀλλὰ μίνυνθα
317
ἡμέων ἔσσεται ἦδος, ἐπεὶ νεφεληγερέτα Ζεὺς
318
Τρωσὶν δὴ βόλεται δοῦναι κράτος ἠέ περ ἡμῖν.
319
ἦ καὶ Θυμβραῖον μὲν ἀφʼ ἵππων ὦσε χαμᾶζε
320
δουρὶ βαλὼν κατὰ μαζὸν ἀριστερόν· αὐτὰρ Ὀδυσσεὺς
321
ἀντίθεον θεράποντα Μολίονα τοῖο ἄνακτος.
322
τοὺς μὲν ἔπειτʼ εἴασαν, ἐπεὶ πολέμου ἀπέπαυσαν·
323
τὼ δʼ ἀνʼ ὅμιλον ἰόντε κυδοίμεον, ὡς ὅτε κάπρω
324
ἐν κυσὶ θηρευτῇσι μέγα φρονέοντε πέσητον·
325
ὣς ὄλεκον Τρῶας πάλιν ὀρμένω· αὐτὰρ Ἀχαιοὶ
326
ἀσπασίως φεύγοντες ἀνέπνεον Ἕκτορα δῖον.
327
ἔνθʼ ἑλέτην δίφρόν τε καὶ ἀνέρε δήμου ἀρίστω
328
υἷε δύω Μέροπος Περκωσίου, ὃς περὶ πάντων
329
ᾔδεε μαντοσύνας, οὐδὲ οὓς παῖδας ἔασκε
330
στείχειν ἐς πόλεμον φθισήνορα· τὼ δέ οἱ οὔ τι
331
πειθέσθην· κῆρες γὰρ ἄγον μέλανος θανάτοιο.
332
τοὺς μὲν Τυδεΐδης δουρικλειτὸς Διομήδης
333
θυμοῦ καὶ ψυχῆς κεκαδὼν κλυτὰ τεύχεʼ ἀπηύρα·
334
Ἱππόδαμον δʼ Ὀδυσεὺς καὶ Ὑπείροχον ἐξενάριξεν.
335
ἔνθά σφιν κατὰ ἶσα μάχην ἐτάνυσσε Κρονίων
336
ἐξ Ἴδης καθορῶν· τοὶ δʼ ἀλλήλους ἐνάριζον.
337
ἤτοι Τυδέος υἱὸς Ἀγάστροφον οὔτασε δουρὶ
338
Παιονίδην ἥρωα κατʼ ἰσχίον· οὐ δέ οἱ ἵπποι
339
ἐγγὺς ἔσαν προφυγεῖν, ἀάσατο δὲ μέγα θυμῷ.
340
τοὺς μὲν γὰρ θεράπων ἀπάνευθʼ ἔχεν, αὐτὰρ ὃ πεζὸς
341
θῦνε διὰ προμάχων, εἷος φίλον ὤλεσε θυμόν.
342
Ἕκτωρ δʼ ὀξὺ νόησε κατὰ στίχας, ὦρτο δʼ ἐπʼ αὐτοὺς
343
κεκλήγων· ἅμα δὲ Τρώων εἵποντο φάλαγγες.
344
τὸν δὲ ἰδὼν ῥίγησε βοὴν ἀγαθὸς Διομήδης,
345
αἶψα δʼ Ὀδυσσῆα προσεφώνεεν ἐγγὺς ἐόντα·
346
νῶϊν δὴ τόδε πῆμα κυλίνδεται ὄβριμος Ἕκτωρ·
347
ἀλλʼ ἄγε δὴ στέωμεν καὶ ἀλεξώμεσθα μένοντες.
348
ἦ ῥα, καὶ ἀμπεπαλὼν προΐει δολιχόσκιον ἔγχος
349
καὶ βάλεν, οὐδʼ ἀφάμαρτε τιτυσκόμενος κεφαλῆφιν,
350
ἄκρην κὰκ κόρυθα· πλάγχθη δʼ ἀπὸ χαλκόφι χαλκός,
351
οὐδʼ ἵκετο χρόα καλόν· ἐρύκακε γὰρ τρυφάλεια
352
τρίπτυχος αὐλῶπις, τήν οἱ πόρε Φοῖβος Ἀπόλλων.
353
Ἕκτωρ δʼ ὦκʼ ἀπέλεθρον ἀνέδραμε, μίκτο δʼ ὁμίλῳ,
354
στῆ δὲ γνὺξ ἐριπὼν καὶ ἐρείσατο χειρὶ παχείῃ
355
γαίης· ἀμφὶ δὲ ὄσσε κελαινὴ νὺξ ἐκάλυψεν.
356
ὄφρα δὲ Τυδεΐδης μετὰ δούρατος ᾤχετʼ ἐρωὴν
357
τῆλε διὰ προμάχων, ὅθι οἱ καταείσατο γαίης
358
τόφρʼ Ἕκτωρ ἔμπνυτο, καὶ ἂψ ἐς δίφρον ὀρούσας
359
ἐξέλασʼ ἐς πληθύν, καὶ ἀλεύατο κῆρα μέλαιναν.
360
δουρὶ δʼ ἐπαΐσσων προσέφη κρατερὸς Διομήδης·
361
ἐξ αὖ νῦν ἔφυγες θάνατον κύον· ἦ τέ τοι ἄγχι
362
ἦλθε κακόν· νῦν αὖτέ σʼ ἐρύσατο Φοῖβος Ἀπόλλων
363
ᾧ μέλλεις εὔχεσθαι ἰὼν ἐς δοῦπον ἀκόντων.
364
ἦ θήν σʼ ἐξανύω γε καὶ ὕστερον ἀντιβολήσας,
365
εἴ πού τις καὶ ἔμοιγε θεῶν ἐπιτάρροθός ἐστι.
366
νῦν αὖ τοὺς ἄλλους ἐπιείσομαι, ὅν κε κιχείω.
367
ἦ, καὶ Παιονίδην δουρὶ κλυτὸν ἐξενάριζεν.
368
αὐτὰρ Ἀλέξανδρος Ἑλένης πόσις ἠϋκόμοιο
369
Τυδεΐδῃ ἔπι τόξα τιταίνετο ποιμένι λαῶν,
370
στήλῃ κεκλιμένος ἀνδροκμήτῳ ἐπὶ τύμβῳ
371
Ἴλου Δαρδανίδαο, παλαιοῦ δημογέροντος.
372
ἤτοι ὃ μὲν θώρηκα Ἀγαστρόφου ἰφθίμοιο
373
αἴνυτʼ ἀπὸ στήθεσφι παναίολον ἀσπίδα τʼ ὤμων
374
καὶ κόρυθα βριαρήν· ὃ δὲ τόξου πῆχυν ἄνελκε
375
καὶ βάλεν, οὐδʼ ἄρα μιν ἅλιον βέλος ἔκφυγε χειρός,
376
ταρσὸν δεξιτεροῖο ποδός· διὰ δʼ ἀμπερὲς ἰὸς
377
ἐν γαίῃ κατέπηκτο· ὃ δὲ μάλα ἡδὺ γελάσσας
378
ἐκ λόχου ἀμπήδησε καὶ εὐχόμενος ἔπος ηὔδα·
379
βέβληαι οὐδʼ ἅλιον βέλος ἔκφυγεν· ὡς ὄφελόν τοι
380
νείατον ἐς κενεῶνα βαλὼν ἐκ θυμὸν ἑλέσθαι.
381
οὕτω κεν καὶ Τρῶες ἀνέπνευσαν κακότητος,
382
οἵ τέ σε πεφρίκασι λέονθʼ ὡς μηκάδες αἶγες.
383
τὸν δʼ οὐ ταρβήσας προσέφη κρατερὸς Διομήδης·
384
τοξότα λωβητὴρ κέρᾳ ἀγλαὲ παρθενοπῖπα
385
εἰ μὲν δὴ ἀντίβιον σὺν τεύχεσι πειρηθείης,
386
οὐκ ἄν τοι χραίσμῃσι βιὸς καὶ ταρφέες ἰοί·
387
νῦν δέ μʼ ἐπιγράψας ταρσὸν ποδὸς εὔχεαι αὔτως.
388
οὐκ ἀλέγω, ὡς εἴ με γυνὴ βάλοι ἢ πάϊς ἄφρων·
389
κωφὸν γὰρ βέλος ἀνδρὸς ἀνάλκιδος οὐτιδανοῖο.
390
ἦ τʼ ἄλλως ὑπʼ ἐμεῖο, καὶ εἴ κʼ ὀλίγον περ ἐπαύρῃ,
391
ὀξὺ βέλος πέλεται, καὶ ἀκήριον αἶψα τίθησι.
392
τοῦ δὲ γυναικὸς μέν τʼ ἀμφίδρυφοί εἰσι παρειαί,
393
παῖδες δʼ ὀρφανικοί· ὃ δέ θʼ αἵματι γαῖαν ἐρεύθων
394
πύθεται, οἰωνοὶ δὲ περὶ πλέες ἠὲ γυναῖκες.
395
ὣς φάτο, τοῦ δʼ Ὀδυσεὺς δουρικλυτὸς ἐγγύθεν ἐλθὼν
396
ἔστη πρόσθʼ· ὃ δʼ ὄπισθε καθεζόμενος βέλος ὠκὺ
397
ἐκ ποδὸς ἕλκʼ, ὀδύνη δὲ διὰ χροὸς ἦλθʼ ἀλεγεινή.
398
ἐς δίφρον δʼ ἀνόρουσε, καὶ ἡνιόχῳ ἐπέτελλε
399
νηυσὶν ἔπι γλαφυρῇσιν ἐλαυνέμεν· ἤχθετο γὰρ κῆρ.
400
οἰώθη δʼ Ὀδυσεὺς δουρὶ κλυτός, οὐδέ τις αὐτῷ
401
Ἀργείων παρέμεινεν, ἐπεὶ φόβος ἔλλαβε πάντας·
402
ὀχθήσας δʼ ἄρα εἶπε πρὸς ὃν μεγαλήτορα θυμόν·
403
ὤ μοι ἐγὼ τί πάθω; μέγα μὲν κακὸν αἴ κε φέβωμαι
404
πληθὺν ταρβήσας· τὸ δὲ ῥίγιον αἴ κεν ἁλώω
405
μοῦνος· τοὺς δʼ ἄλλους Δαναοὺς ἐφόβησε Κρονίων.
406
ἀλλὰ τί ἤ μοι ταῦτα φίλος διελέξατο θυμός;
407
οἶδα γὰρ ὅττι κακοὶ μὲν ἀποίχονται πολέμοιο,
408
ὃς δέ κʼ ἀριστεύῃσι μάχῃ ἔνι τὸν δὲ μάλα χρεὼ
409
ἑστάμεναι κρατερῶς, ἤ τʼ ἔβλητʼ ἤ τʼ ἔβαλʼ ἄλλον.
410
εἷος ὃ ταῦθʼ ὥρμαινε κατὰ φρένα καὶ κατὰ θυμόν,
411
τόφρα δʼ ἐπὶ Τρώων στίχες ἤλυθον ἀσπιστάων,
412
ἔλσαν δʼ ἐν μέσσοισι, μετὰ σφίσι πῆμα τιθέντες.
413
ὡς δʼ ὅτε κάπριον ἀμφὶ κύνες θαλεροί τʼ αἰζηοὶ
414
σεύωνται, ὃ δέ τʼ εἶσι βαθείης ἐκ ξυλόχοιο
415
θήγων λευκὸν ὀδόντα μετὰ γναμπτῇσι γένυσσιν,
416
ἀμφὶ δέ τʼ ἀΐσσονται, ὑπαὶ δέ τε κόμπος ὀδόντων
417
γίγνεται, οἳ δὲ μένουσιν ἄφαρ δεινόν περ ἐόντα,
418
ὥς ῥα τότʼ ἀμφʼ Ὀδυσῆα Διῒ φίλον ἐσσεύοντο
419
Τρῶες· ὃ δὲ πρῶτον μὲν ἀμύμονα Δηϊοπίτην
420
οὔτασεν ὦμον ὕπερθεν ἐπάλμενος ὀξέϊ δουρί,
421
αὐτὰρ ἔπειτα Θόωνα καὶ Ἔννομον ἐξενάριξε.
422
Χερσιδάμαντα δʼ ἔπειτα καθʼ ἵππων ἀΐξαντα
423
δουρὶ κατὰ πρότμησιν ὑπʼ ἀσπίδος ὀμφαλοέσσης
424
νύξεν· ὃ δʼ ἐν κονίῃσι πεσὼν ἕλε γαῖαν ἀγοστῷ.
425
τοὺς μὲν ἔασʼ, ὃ δʼ ἄρʼ Ἱππασίδην Χάροπʼ οὔτασε δουρὶ
426
αὐτοκασίγνητον εὐηφενέος Σώκοιο.
427
τῷ δʼ ἐπαλεξήσων Σῶκος κίεν ἰσόθεος φώς,
428
στῆ δὲ μάλʼ ἐγγὺς ἰὼν καί μιν πρὸς μῦθον ἔειπεν
429
ὦ Ὀδυσεῦ πολύαινε δόλων ἆτʼ ἠδὲ πόνοιο
430
σήμερον ἢ δοιοῖσιν ἐπεύξεαι Ἱππασίδῃσι
431
τοιώδʼ ἄνδρε κατακτείνας καὶ τεύχεʼ ἀπούρας,
432
ἤ κεν ἐμῷ ὑπὸ δουρὶ τυπεὶς ἀπὸ θυμὸν ὀλέσσῃς.
433
ὣς εἰπὼν οὔτησε κατʼ ἀσπίδα πάντοσʼ ἐΐσην.
434
διὰ μὲν ἀσπίδος ἦλθε φαεινῆς ὄβριμον ἔγχος,
435
καὶ διὰ θώρηκος πολυδαιδάλου ἠρήρειστο,
436
πάντα δʼ ἀπὸ πλευρῶν χρόα ἔργαθεν, οὐδʼ ἔτʼ ἔασε
437
Παλλὰς Ἀθηναίη μιχθήμεναι ἔγκασι φωτός.
438
γνῶ δʼ Ὀδυσεὺς ὅ οἱ οὔ τι τέλος κατακαίριον ἦλθεν,
439
ἂψ δʼ ἀναχωρήσας Σῶκον πρὸς μῦθον ἔειπεν·
440
ἆ δείλʼ ἦ μάλα δή σε κιχάνεται αἰπὺς ὄλεθρος.
441
ἤτοι μέν ῥʼ ἔμʼ ἔπαυσας ἐπὶ Τρώεσσι μάχεσθαι·
442
σοὶ δʼ ἐγὼ ἐνθάδε φημὶ φόνον καὶ κῆρα μέλαιναν
443
ἤματι τῷδʼ ἔσσεσθαι, ἐμῷ δʼ ὑπὸ δουρὶ δαμέντα
444
εὖχος ἐμοὶ δώσειν, ψυχὴν δʼ Ἄϊδι κλυτοπώλῳ.
445
ἦ, καὶ ὃ μὲν φύγαδʼ αὖτις ὑποστρέψας ἐβεβήκει,
446
τῷ δὲ μεταστρεφθέντι μεταφρένῳ ἐν δόρυ πῆξεν
447
ὤμων μεσσηγύς, διὰ δὲ στήθεσφιν ἔλασσε,
448
δούπησεν δὲ πεσών· ὃ δʼ ἐπεύξατο δῖος Ὀδυσσεύς·
449
ὦ Σῶχʼ Ἱππάσου υἱὲ δαΐφρονος ἱπποδάμοιο
450
φθῆ σε τέλος θανάτοιο κιχήμενον, οὐδʼ ὑπάλυξας.
451
ἆ δείλʼ οὐ μὲν σοί γε πατὴρ καὶ πότνια μήτηρ
452
ὄσσε καθαιρήσουσι θανόντι περ, ἀλλʼ οἰωνοὶ
453
ὠμησταὶ ἐρύουσι, περὶ πτερὰ πυκνὰ βαλόντες.
454
αὐτὰρ ἔμʼ, εἴ κε θάνω, κτεριοῦσί γε δῖοι Ἀχαιοί.
455
ὣς εἰπὼν Σώκοιο δαΐφρονος ὄβριμον ἔγχος
456
ἔξω τε χροὸς ἕλκε καὶ ἀσπίδος ὀμφαλοέσσης·
457
αἷμα δέ οἱ σπασθέντος ἀνέσσυτο, κῆδε δὲ θυμόν.
458
Τρῶες δὲ μεγάθυμοι ὅπως ἴδον αἷμʼ Ὀδυσῆος
459
κεκλόμενοι καθʼ ὅμιλον ἐπʼ αὐτῷ πάντες ἔβησαν.
460
αὐτὰρ ὅ γʼ ἐξοπίσω ἀνεχάζετο, αὖε δʼ ἑταίρους.
461
τρὶς μὲν ἔπειτʼ ἤϋσεν ὅσον κεφαλὴ χάδε φωτός,
462
τρὶς δʼ ἄϊεν ἰάχοντος ἄρηι φίλος Μενέλαος.
463
αἶψα δʼ ἄρʼ Αἴαντα προσεφώνεεν ἐγγὺς ἐόντα·
464
Αἶαν διογενὲς Τελαμώνιε κοίρανε λαῶν
465
ἀμφί μʼ Ὀδυσσῆος ταλασίφρονος ἵκετʼ ἀϋτὴ
466
τῷ ἰκέλη ὡς εἴ ἑ βιῴατο μοῦνον ἐόντα
467
Τρῶες ἀποτμήξαντες ἐνὶ κρατερῇ ὑσμίνῃ.
468
ἀλλʼ ἴομεν καθʼ ὅμιλον· ἀλεξέμεναι γὰρ ἄμεινον.
469
δείδω μή τι πάθῃσιν ἐνὶ Τρώεσσι μονωθεὶς
470
ἐσθλὸς ἐών, μεγάλη δὲ ποθὴ Δαναοῖσι γένηται.
471
ὣς εἰπὼν ὃ μὲν ἦρχʼ, ὃ δʼ ἅμʼ ἕσπετο ἰσόθεος φώς.
472
εὗρον ἔπειτʼ Ὀδυσῆα Διῒ φίλον· ἀμφὶ δʼ ἄρʼ αὐτὸν
473
Τρῶες ἕπονθʼ ὡς εἴ τε δαφοινοὶ θῶες ὄρεσφιν
474
ἀμφʼ ἔλαφον κεραὸν βεβλημένον, ὅν τʼ ἔβαλʼ ἀνὴρ
475
ἰῷ ἀπὸ νευρῆς· τὸν μέν τʼ ἤλυξε πόδεσσι
476
φεύγων, ὄφρʼ αἷμα λιαρὸν καὶ γούνατʼ ὀρώρῃ·
477
αὐτὰρ ἐπεὶ δὴ τόν γε δαμάσσεται ὠκὺς ὀϊστός,
478
ὠμοφάγοι μιν θῶες ἐν οὔρεσι δαρδάπτουσιν
479
ἐν νέμεϊ σκιερῷ· ἐπί τε λῖν ἤγαγε δαίμων
480
σίντην· θῶες μέν τε διέτρεσαν, αὐτὰρ ὃ δάπτει·
481
ὥς ῥα τότʼ ἀμφʼ Ὀδυσῆα δαΐφρονα ποικιλομήτην
482
Τρῶες ἕπον πολλοί τε καὶ ἄλκιμοι, αὐτὰρ ὅ γʼ ἥρως
483
ἀΐσσων ᾧ ἔγχει ἀμύνετο νηλεὲς ἦμαρ.
484
Αἴας δʼ ἐγγύθεν ἦλθε φέρων σάκος ἠΰτε πύργον,
485
στῆ δὲ παρέξ· Τρῶες δὲ διέτρεσαν ἄλλυδις ἄλλος.
486
ἤτοι τὸν Μενέλαος ἀρήϊος ἔξαγʼ ὁμίλου
487
χειρὸς ἔχων, εἷος θεράπων σχεδὸν ἤλασεν ἵππους.
488
Αἴας δὲ Τρώεσσιν ἐπάλμενος εἷλε Δόρυκλον
489
Πριαμίδην νόθον υἱόν, ἔπειτα δὲ Πάνδοκον οὖτα,
490
οὖτα δὲ Λύσανδρον καὶ Πύρασον ἠδὲ Πυλάρτην.
491
ὡς δʼ ὁπότε πλήθων ποταμὸς πεδίον δὲ κάτεισι
492
χειμάρρους κατʼ ὄρεσφιν ὀπαζόμενος Διὸς ὄμβρῳ,
493
πολλὰς δὲ δρῦς ἀζαλέας, πολλὰς δέ τε πεύκας
494
ἐσφέρεται, πολλὸν δέ τʼ ἀφυσγετὸν εἰς ἅλα βάλλει,
495
ὣς ἔφεπε κλονέων πεδίον τότε φαίδιμος Αἴας,
496
δαΐζων ἵππους τε καὶ ἀνέρας· οὐδέ πω Ἕκτωρ
497
πεύθετʼ, ἐπεί ῥα μάχης ἐπʼ ἀριστερὰ μάρνατο πάσης
498
ὄχθας πὰρ ποταμοῖο Σκαμάνδρου, τῇ ῥα μάλιστα
499
ἀνδρῶν πῖπτε κάρηνα, βοὴ δʼ ἄσβεστος ὀρώρει
500
Νέστορά τʼ ἀμφὶ μέγαν καὶ ἀρήϊον Ἰδομενῆα.
501
Ἕκτωρ μὲν μετὰ τοῖσιν ὁμίλει μέρμερα ῥέζων
502
ἔγχεΐ θʼ ἱπποσύνῃ τε, νέων δʼ ἀλάπαζε φάλαγγας·
503
οὐδʼ ἄν πω χάζοντο κελεύθου δῖοι Ἀχαιοὶ
504
εἰ μὴ Ἀλέξανδρος Ἑλένης πόσις ἠϋκόμοιο
505
παῦσεν ἀριστεύοντα Μαχάονα ποιμένα λαῶν,
506
ἰῷ τριγλώχινι βαλὼν κατὰ δεξιὸν ὦμον.
507
τῷ ῥα περίδεισαν μένεα πνείοντες Ἀχαιοὶ
508
μή πώς μιν πολέμοιο μετακλινθέντος ἕλοιεν.
509
αὐτίκα δʼ Ἰδομενεὺς προσεφώνεε Νέστορα δῖον·
510
ὦ Νέστορ Νηληϊάδη μέγα κῦδος Ἀχαιῶν
511
ἄγρει σῶν ὀχέων ἐπιβήσεο, πὰρ δὲ Μαχάων
512
βαινέτω, ἐς νῆας δὲ τάχιστʼ ἔχε μώνυχας ἵππους·
513
ἰητρὸς γὰρ ἀνὴρ πολλῶν ἀντάξιος ἄλλων
514
ἰούς τʼ ἐκτάμνειν ἐπί τʼ ἤπια φάρμακα πάσσειν.
515
ὣς ἔφατʼ, οὐδʼ ἀπίθησε Γερήνιος ἱππότα Νέστωρ.
516
αὐτίκα δʼ ὧν ὀχέων ἐπεβήσετο, πὰρ δὲ Μαχάων
517
βαῖνʼ Ἀσκληπιοῦ υἱὸς ἀμύμονος ἰητῆρος·
518
μάστιξεν δʼ ἵππους, τὼ δʼ οὐκ ἀέκοντε πετέσθην
519
νῆας ἔπι γλαφυράς· τῇ γὰρ φίλον ἔπλετο θυμῷ.
520
Κεβριόνης δὲ Τρῶας ὀρινομένους ἐνόησεν
521
Ἕκτορι παρβεβαώς, καί μιν πρὸς μῦθον ἔειπεν·
522
Ἕκτορ νῶϊ μὲν ἐνθάδʼ ὁμιλέομεν Δαναοῖσιν
523
ἐσχατιῇ πολέμοιο δυσηχέος· οἳ δὲ δὴ ἄλλοι
524
Τρῶες ὀρίνονται ἐπιμὶξ ἵπποι τε καὶ αὐτοί.
525
Αἴας δὲ κλονέει Τελαμώνιος· εὖ δέ μιν ἔγνων·
526
εὐρὺ γὰρ ἀμφʼ ὤμοισιν ἔχει σάκος· ἀλλὰ καὶ ἡμεῖς
527
κεῖσʼ ἵππους τε καὶ ἅρμʼ ἰθύνομεν, ἔνθα μάλιστα
528
ἱππῆες πεζοί τε κακὴν ἔριδα προβαλόντες
529
ἀλλήλους ὀλέκουσι, βοὴ δʼ ἄσβεστος ὄρωρεν.
530
ὣς ἄρα φωνήσας ἵμασεν καλλίτριχας ἵππους
531
μάστιγι λιγυρῇ· τοὶ δὲ πληγῆς ἀΐοντες
532
ῥίμφʼ ἔφερον θοὸν ἅρμα μετὰ Τρῶας καὶ Ἀχαιοὺς
533
στείβοντες νέκυάς τε καὶ ἀσπίδας· αἵματι δʼ ἄξων
534
νέρθεν ἅπας πεπάλακτο καὶ ἄντυγες αἳ περὶ δίφρον,
535
ἃς ἄρʼ ἀφʼ ἱππείων ὁπλέων ῥαθάμιγγες ἔβαλλον
536
αἵ τʼ ἀπʼ ἐπισσώτρων. ὃ δὲ ἵετο δῦναι ὅμιλον
537
ἀνδρόμεον ῥῆξαί τε μετάλμενος· ἐν δὲ κυδοιμὸν
538
ἧκε κακὸν Δαναοῖσι, μίνυνθα δὲ χάζετο δουρός.
539
αὐτὰρ ὃ τῶν ἄλλων ἐπεπωλεῖτο στίχας ἀνδρῶν
540
ἔγχεΐ τʼ ἄορί τε μεγάλοισί τε χερμαδίοισιν,
541
Αἴαντος δʼ ἀλέεινε μάχην Τελαμωνιάδαο.
542
Ζεὺς δὲ πατὴρ Αἴανθʼ ὑψίζυγος ἐν φόβον ὦρσε·
544
στῆ δὲ ταφών, ὄπιθεν δὲ σάκος βάλεν ἑπταβόειον,
545
τρέσσε δὲ παπτήνας ἐφʼ ὁμίλου θηρὶ ἐοικὼς
546
ἐντροπαλιζόμενος ὀλίγον γόνυ γουνὸς ἀμείβων.
547
ὡς δʼ αἴθωνα λέοντα βοῶν ἀπὸ μεσσαύλοιο
548
ἐσσεύαντο κύνες τε καὶ ἀνέρες ἀγροιῶται,
549
οἵ τέ μιν οὐκ εἰῶσι βοῶν ἐκ πῖαρ ἑλέσθαι
550
πάννυχοι ἐγρήσσοντες· ὃ δὲ κρειῶν ἐρατίζων
551
ἰθύει, ἀλλʼ οὔ τι πρήσσει· θαμέες γὰρ ἄκοντες
552
ἀντίον ἀΐσσουσι θρασειάων ἀπὸ χειρῶν
553
καιόμεναί τε δεταί, τάς τε τρεῖ ἐσσύμενός περ·
554
ἠῶθεν δʼ ἀπὸ νόσφιν ἔβη τετιηότι θυμῷ·
555
ὣς Αἴας τότʼ ἀπὸ Τρώων τετιημένος ἦτορ
556
ἤϊε πόλλʼ ἀέκων· περὶ γὰρ δίε νηυσὶν Ἀχαιῶν.
557
ὡς δʼ ὅτʼ ὄνος παρʼ ἄρουραν ἰὼν ἐβιήσατο παῖδας
558
νωθής, ᾧ δὴ πολλὰ περὶ ῥόπαλʼ ἀμφὶς ἐάγῃ,
559
κείρει τʼ εἰσελθὼν βαθὺ λήϊον· οἳ δέ τε παῖδες
560
τύπτουσιν ῥοπάλοισι· βίη δέ τε νηπίη αὐτῶν·
561
σπουδῇ τʼ ἐξήλασσαν, ἐπεί τʼ ἐκορέσσατο φορβῆς·
562
ὣς τότʼ ἔπειτʼ Αἴαντα μέγαν Τελαμώνιον υἱὸν
563
Τρῶες ὑπέρθυμοι πολυηγερέες τʼ ἐπίκουροι
564
νύσσοντες ξυστοῖσι μέσον σάκος αἰὲν ἕποντο.
565
Αἴας δʼ ἄλλοτε μὲν μνησάσκετο θούριδος ἀλκῆς
566
αὖτις ὑποστρεφθείς, καὶ ἐρητύσασκε φάλαγγας
567
Τρώων ἱπποδάμων· ὁτὲ δὲ τρωπάσκετο φεύγειν.
568
πάντας δὲ προέεργε θοὰς ἐπὶ νῆας ὁδεύειν,
569
αὐτὸς δὲ Τρώων καὶ Ἀχαιῶν θῦνε μεσηγὺ
570
ἱστάμενος· τὰ δὲ δοῦρα θρασειάων ἀπὸ χειρῶν
571
ἄλλα μὲν ἐν σάκεϊ μεγάλῳ πάγεν ὄρμενα πρόσσω,
572
πολλὰ δὲ καὶ μεσσηγύ, πάρος χρόα λευκὸν ἐπαυρεῖν,
573
ἐν γαίῃ ἵσταντο λιλαιόμενα χροὸς ἆσαι.
574
τὸν δʼ ὡς οὖν ἐνόησʼ Εὐαίμονος ἀγλαὸς υἱὸς
575
Εὐρύπυλος πυκινοῖσι βιαζόμενον βελέεσσι,
576
στῆ ῥα παρʼ αὐτὸν ἰών, καὶ ἀκόντισε δουρὶ φαεινῷ,
577
καὶ βάλε Φαυσιάδην Ἀπισάονα ποιμένα λαῶν
578
ἧπαρ ὑπὸ πραπίδων, εἶθαρ δʼ ὑπὸ γούνατʼ ἔλυσεν·
579
Εὐρύπυλος δʼ ἐπόρουσε καὶ αἴνυτο τεύχεʼ ἀπʼ ὤμων.
580
τὸν δʼ ὡς οὖν ἐνόησεν Ἀλέξανδρος θεοειδὴς
581
τεύχεʼ ἀπαινύμενον Ἀπισάονος, αὐτίκα τόξον
582
ἕλκετʼ ἐπʼ Εὐρυπύλῳ, καί μιν βάλε μηρὸν ὀϊστῷ
583
δεξιόν· ἐκλάσθη δὲ δόναξ, ἐβάρυνε δὲ μηρόν.
584
ἂψ δʼ ἑτάρων εἰς ἔθνος ἐχάζετο κῆρʼ ἀλεείνων,
585
ἤϋσεν δὲ διαπρύσιον Δαναοῖσι γεγωνώς·
586
ὦ φίλοι Ἀργείων ἡγήτορες ἠδὲ μέδοντες
587
στῆτʼ ἐλελιχθέντες καὶ ἀμύνετε νηλεὲς ἦμαρ
588
Αἴανθʼ, ὃς βελέεσσι βιάζεται, οὐδέ ἕ φημι
589
φεύξεσθʼ ἐκ πολέμοιο δυσηχέος· ἀλλὰ μάλʼ ἄντην
590
ἵστασθʼ ἀμφʼ Αἴαντα μέγαν Τελαμώνιον υἱόν.
591
ὣς ἔφατʼ Εὐρύπυλος βεβλημένος· οἳ δὲ παρʼ αὐτὸν
592
πλησίοι ἔστησαν σάκεʼ ὤμοισι κλίναντες
593
δούρατʼ ἀνασχόμενοι· τῶν δʼ ἀντίος ἤλυθεν Αἴας.
594
στῆ δὲ μεταστρεφθείς, ἐπεὶ ἵκετο ἔθνος ἑταίρων.
595
ὣς οἳ μὲν μάρναντο δέμας πυρὸς αἰθομένοιο·
596
Νέστορα δʼ ἐκ πολέμοιο φέρον Νηλήϊαι ἵπποι
597
ἱδρῶσαι, ἦγον δὲ Μαχάονα ποιμένα λαῶν.
598
τὸν δὲ ἰδὼν ἐνόησε ποδάρκης δῖος Ἀχιλλεύς·
599
ἑστήκει γὰρ ἐπὶ πρυμνῇ μεγακήτεϊ νηῒ
600
εἰσορόων πόνον αἰπὺν ἰῶκά τε δακρυόεσσαν.
601
αἶψα δʼ ἑταῖρον ἑὸν Πατροκλῆα προσέειπε
602
φθεγξάμενος παρὰ νηός· ὃ δὲ κλισίηθεν ἀκούσας
603
ἔκμολεν ἶσος Ἄρηϊ, κακοῦ δʼ ἄρα οἱ πέλεν ἀρχή.
604
τὸν πρότερος προσέειπε Μενοιτίου ἄλκιμος υἱός·
605
τίπτέ με κικλήσκεις Ἀχιλεῦ; τί δέ σε χρεὼ ἐμεῖο;
606
τὸν δʼ ἀπαμειβόμενος προσέφη πόδας ὠκὺς Ἀχιλλεύς·
607
δῖε Μενοιτιάδη τῷ ἐμῷ κεχαρισμένε θυμῷ
608
νῦν ὀΐω περὶ γούνατʼ ἐμὰ στήσεσθαι Ἀχαιοὺς
609
λισσομένους· χρειὼ γὰρ ἱκάνεται οὐκέτʼ ἀνεκτός.
610
ἀλλʼ ἴθι νῦν Πάτροκλε Διῒ φίλε Νέστορʼ ἔρειο
611
ὅν τινα τοῦτον ἄγει βεβλημένον ἐκ πολέμοιο·
612
ἤτοι μὲν τά γʼ ὄπισθε Μαχάονι πάντα ἔοικε
613
τῷ Ἀσκληπιάδῃ, ἀτὰρ οὐκ ἴδον ὄμματα φωτός·
614
ἵπποι γάρ με παρήϊξαν πρόσσω μεμαυῖαι.
615
ὣς φάτο, Πάτροκλος δὲ φίλῳ ἐπεπείθεθʼ ἑταίρῳ,
616
βῆ δὲ θέειν παρά τε κλισίας καὶ νῆας Ἀχαιῶν.
617
οἳ δʼ ὅτε δὴ κλισίην Νηληϊάδεω ἀφίκοντο,
618
αὐτοὶ μέν ῥʼ ἀπέβησαν ἐπὶ χθόνα πουλυβότειραν,
619
ἵππους δʼ Εὐρυμέδων θεράπων λύε τοῖο γέροντος
620
ἐξ ὀχέων· τοὶ δʼ ἱδρῶ ἀπεψύχοντο χιτώνων
621
στάντε ποτὶ πνοιὴν παρὰ θῖνʼ ἁλός· αὐτὰρ ἔπειτα
622
ἐς κλισίην ἐλθόντες ἐπὶ κλισμοῖσι κάθιζον.
623
τοῖσι δὲ τεῦχε κυκειῶ ἐϋπλόκαμος Ἑκαμήδη,
624
τὴν ἄρετʼ ἐκ Τενέδοιο γέρων, ὅτε πέρσεν Ἀχιλλεύς,
625
θυγατέρʼ Ἀρσινόου μεγαλήτορος, ἥν οἱ Ἀχαιοὶ
626
ἔξελον οὕνεκα βουλῇ ἀριστεύεσκεν ἁπάντων.
627
ἥ σφωϊν πρῶτον μὲν ἐπιπροΐηλε τράπεζαν
628
καλὴν κυανόπεζαν ἐΰξοον, αὐτὰρ ἐπʼ αὐτῆς
629
χάλκειον κάνεον, ἐπὶ δὲ κρόμυον ποτῷ ὄψον,
630
ἠδὲ μέλι χλωρόν, παρὰ δʼ ἀλφίτου ἱεροῦ ἀκτήν,
631
πὰρ δὲ δέπας περικαλλές, ὃ οἴκοθεν ἦγʼ ὁ γεραιός,
632
χρυσείοις ἥλοισι πεπαρμένον· οὔατα δʼ αὐτοῦ
633
τέσσαρʼ ἔσαν, δοιαὶ δὲ πελειάδες ἀμφὶς ἕκαστον
634
χρύσειαι νεμέθοντο, δύω δʼ ὑπὸ πυθμένες ἦσαν.
635
ἄλλος μὲν μογέων ἀποκινήσασκε τραπέζης
636
πλεῖον ἐόν, Νέστωρ δʼ ὁ γέρων ἀμογητὶ ἄειρεν.
637
ἐν τῷ ῥά σφι κύκησε γυνὴ ἐϊκυῖα θεῇσιν
638
οἴνῳ Πραμνείῳ, ἐπὶ δʼ αἴγειον κνῆ τυρὸν
639
κνήστι χαλκείῃ, ἐπὶ δʼ ἄλφιτα λευκὰ πάλυνε,
640
πινέμεναι δʼ ἐκέλευσεν, ἐπεί ῥʼ ὥπλισσε κυκειῶ.
641
τὼ δʼ ἐπεὶ οὖν πίνοντʼ ἀφέτην πολυκαγκέα δίψαν
642
μύθοισιν τέρποντο πρὸς ἀλλήλους ἐνέποντες,
643
Πάτροκλος δὲ θύρῃσιν ἐφίστατο ἰσόθεος φώς.
644
τὸν δὲ ἰδὼν ὁ γεραιὸς ἀπὸ θρόνου ὦρτο φαεινοῦ,
645
ἐς δʼ ἄγε χειρὸς ἑλών, κατὰ δʼ ἑδριάασθαι ἄνωγε.
646
Πάτροκλος δʼ ἑτέρωθεν ἀναίνετο εἶπέ τε μῦθον·
647
οὐχ ἕδος ἐστὶ γεραιὲ διοτρεφές, οὐδέ με πείσεις.
648
αἰδοῖος νεμεσητὸς ὅ με προέηκε πυθέσθαι
649
ὅν τινα τοῦτον ἄγεις βεβλημένον· ἀλλὰ καὶ αὐτὸς
650
γιγνώσκω, ὁρόω δὲ Μαχάονα ποιμένα λαῶν.
651
νῦν δὲ ἔπος ἐρέων πάλιν ἄγγελος εἶμʼ Ἀχιλῆϊ.
652
εὖ δὲ σὺ οἶσθα γεραιὲ διοτρεφές, οἷος ἐκεῖνος
653
δεινὸς ἀνήρ· τάχα κεν καὶ ἀναίτιον αἰτιόῳτο.
654
τὸν δʼ ἠμείβετʼ ἔπειτα Γερήνιος ἱππότα Νέστωρ·
655
τίπτε τὰρ ὧδʼ Ἀχιλεὺς ὀλοφύρεται υἷας Ἀχαιῶν,
656
ὅσσοι δὴ βέλεσιν βεβλήαται; οὐδέ τι οἶδε
657
πένθεος, ὅσσον ὄρωρε κατὰ στρατόν· οἳ γὰρ ἄριστοι
658
ἐν νηυσὶν κέαται βεβλημένοι οὐτάμενοί τε.
659
βέβληται μὲν ὃ Τυδεΐδης κρατερὸς Διομήδης,
660
οὔτασται δʼ Ὀδυσεὺς δουρὶ κλυτὸς ἠδʼ Ἀγαμέμνων·
661
βέβληται δὲ καὶ Εὐρύπυλος κατὰ μηρὸν ὀϊστῷ·
662
τοῦτον δʼ ἄλλον ἐγὼ νέον ἤγαγον ἐκ πολέμοιο
663
ἰῷ ἀπὸ νευρῆς βεβλημένον. αὐτὰρ Ἀχιλλεὺς
664
ἐσθλὸς ἐὼν Δαναῶν οὐ κήδεται οὐδʼ ἐλεαίρει.
665
ἦ μένει εἰς ὅ κε δὴ νῆες θοαὶ ἄγχι θαλάσσης
666
Ἀργείων ἀέκητι πυρὸς δηΐοιο θέρωνται,
667
αὐτοί τε κτεινώμεθʼ ἐπισχερώ; οὐ γὰρ ἐμὴ ἲς
668
ἔσθʼ οἵη πάρος ἔσκεν ἐνὶ γναμπτοῖσι μέλεσσιν.
669
εἴθʼ ὣς ἡβώοιμι βίη δέ μοι ἔμπεδος εἴη
670
ὡς ὁπότʼ Ἠλείοισι καὶ ἡμῖν νεῖκος ἐτύχθη
671
ἀμφὶ βοηλασίῃ, ὅτʼ ἐγὼ κτάνον Ἰτυμονῆα
672
ἐσθλὸν Ὑπειροχίδην, ὃς ἐν Ἤλιδι ναιετάασκε,
673
ῥύσιʼ ἐλαυνόμενος· ὃ δʼ ἀμύνων ᾗσι βόεσσιν
674
ἔβλητʼ ἐν πρώτοισιν ἐμῆς ἀπὸ χειρὸς ἄκοντι,
675
κὰδ δʼ ἔπεσεν, λαοὶ δὲ περίτρεσαν ἀγροιῶται.
676
ληΐδα δʼ ἐκ πεδίου συνελάσσαμεν ἤλιθα πολλὴν
677
πεντήκοντα βοῶν ἀγέλας, τόσα πώεα οἰῶν,
678
τόσσα συῶν συβόσια, τόσʼ αἰπόλια πλατέʼ αἰγῶν,
679
ἵππους δὲ ξανθὰς ἑκατὸν καὶ πεντήκοντα
680
πάσας θηλείας, πολλῇσι δὲ πῶλοι ὑπῆσαν.
681
καὶ τὰ μὲν ἠλασάμεσθα Πύλον Νηλήϊον εἴσω
682
ἐννύχιοι προτὶ ἄστυ· γεγήθει δὲ φρένα Νηλεύς,
683
οὕνεκά μοι τύχε πολλὰ νέῳ πόλεμον δὲ κιόντι.
684
κήρυκες δʼ ἐλίγαινον ἅμʼ ἠοῖ φαινομένηφι
685
τοὺς ἴμεν οἷσι χρεῖος ὀφείλετʼ ἐν Ἤλιδι δίῃ·
686
οἳ δὲ συναγρόμενοι Πυλίων ἡγήτορες ἄνδρες
687
δαίτρευον· πολέσιν γὰρ Ἐπειοὶ χρεῖος ὄφειλον,
688
ὡς ἡμεῖς παῦροι κεκακωμένοι ἐν Πύλῳ ἦμεν·
689
ἐλθὼν γάρ ῥʼ ἐκάκωσε βίη Ἡρακληείη
690
τῶν προτέρων ἐτέων, κατὰ δʼ ἔκταθεν ὅσσοι ἄριστοι·
691
δώδεκα γὰρ Νηλῆος ἀμύμονος υἱέες ἦμεν·
692
τῶν οἶος λιπόμην, οἳ δʼ ἄλλοι πάντες ὄλοντο.
693
ταῦθʼ ὑπερηφανέοντες Ἐπειοὶ χαλκοχίτωνες
694
ἡμέας ὑβρίζοντες ἀτάσθαλα μηχανόωντο.
695
ἐκ δʼ ὃ γέρων ἀγέλην τε βοῶν καὶ πῶϋ μέγʼ οἰῶν
696
εἵλετο κρινάμενος τριηκόσιʼ ἠδὲ νομῆας.
697
καὶ γὰρ τῷ χρεῖος μέγʼ ὀφείλετʼ ἐν Ἤλιδι δίῃ
698
τέσσαρες ἀθλοφόροι ἵπποι αὐτοῖσιν ὄχεσφιν
699
ἐλθόντες μετʼ ἄεθλα· περὶ τρίποδος γὰρ ἔμελλον
700
θεύσεσθαι· τοὺς δʼ αὖθι ἄναξ ἀνδρῶν Αὐγείας
701
κάσχεθε, τὸν δʼ ἐλατῆρʼ ἀφίει ἀκαχήμενον ἵππων.
702
τῶν ὃ γέρων ἐπέων κεχολωμένος ἠδὲ καὶ ἔργων
703
ἐξέλετʼ ἄσπετα πολλά· τὰ δʼ ἄλλʼ ἐς δῆμον ἔδωκε
704
δαιτρεύειν, μή τίς οἱ ἀτεμβόμενος κίοι ἴσης.
705
ἡμεῖς μὲν τὰ ἕκαστα διείπομεν, ἀμφί τε ἄστυ
706
ἕρδομεν ἱρὰ θεοῖς· οἳ δὲ τρίτῳ ἤματι πάντες
707
ἦλθον ὁμῶς αὐτοί τε πολεῖς καὶ μώνυχες ἵπποι
708
πανσυδίῃ· μετὰ δέ σφι Μολίονε θωρήσσοντο
709
παῖδʼ ἔτʼ ἐόντʼ, οὔ πω μάλα εἰδότε θούριδος ἀλκῆς.
710
ἔστι δέ τις Θρυόεσσα πόλις αἰπεῖα κολώνη
711
τηλοῦ ἐπʼ Ἀλφειῷ, νεάτη Πύλου ἠμαθόεντος·
712
τὴν ἀμφεστρατόωντο διαρραῖσαι μεμαῶτες.
713
ἀλλʼ ὅτε πᾶν πεδίον μετεκίαθον, ἄμμι δʼ Ἀθήνη
714
ἄγγελος ἦλθε θέουσʼ ἀπʼ Ὀλύμπου θωρήσσεσθαι
715
ἔννυχος, οὐδʼ ἀέκοντα Πύλον κάτα λαὸν ἄγειρεν
716
ἀλλὰ μάλʼ ἐσσυμένους πολεμίζειν. οὐδέ με Νηλεὺς
717
εἴα θωρήσσεσθαι, ἀπέκρυψεν δέ μοι ἵππους·
718
οὐ γάρ πώ τί μʼ ἔφη ἴδμεν πολεμήϊα ἔργα.
719
ἀλλὰ καὶ ὧς ἱππεῦσι μετέπρεπον ἡμετέροισι
720
καὶ πεζός περ ἐών, ἐπεὶ ὧς ἄγε νεῖκος Ἀθήνη.
721
ἔστι δέ τις ποταμὸς Μινυήϊος εἰς ἅλα βάλλων
722
ἐγγύθεν Ἀρήνης, ὅθι μείναμεν Ἠῶ δῖαν
723
ἱππῆες Πυλίων, τὰ δʼ ἐπέρρεον ἔθνεα πεζῶν.
724
ἔνθεν πανσυδίῃ σὺν τεύχεσι θωρηχθέντες
725
ἔνδιοι ἱκόμεσθʼ ἱερὸν ῥόον Ἀλφειοῖο.
726
ἔνθα Διὶ ῥέξαντες ὑπερμενεῖ ἱερὰ καλά,
727
ταῦρον δʼ Ἀλφειῷ, ταῦρον δὲ Ποσειδάωνι,
728
αὐτὰρ Ἀθηναίη γλαυκώπιδι βοῦν ἀγελαίην,
729
δόρπον ἔπειθʼ ἑλόμεσθα κατὰ στρατὸν ἐν τελέεσσι,
730
καὶ κατεκοιμήθημεν ἐν ἔντεσιν οἷσιν ἕκαστος
731
ἀμφὶ ῥοὰς ποταμοῖο. ἀτὰρ μεγάθυμοι Ἐπειοὶ
732
ἀμφέσταν δὴ ἄστυ διαρραῖσαι μεμαῶτες·
733
ἀλλά σφι προπάροιθε φάνη μέγα ἔργον Ἄρηος·
734
εὖτε γὰρ ἠέλιος φαέθων ὑπερέσχεθε γαίης,
735
συμφερόμεσθα μάχῃ Διί τʼ εὐχόμενοι καὶ Ἀθήνῃ.
736
ἀλλʼ ὅτε δὴ Πυλίων καὶ Ἐπειῶν ἔπλετο νεῖκος,
737
πρῶτος ἐγὼν ἕλον ἄνδρα, κόμισσα δὲ μώνυχας ἵππους,
738
Μούλιον αἰχμητήν· γαμβρὸς δʼ ἦν Αὐγείαο,
739
πρεσβυτάτην δὲ θύγατρʼ εἶχε ξανθὴν Ἀγαμήδην,
740
ἣ τόσα φάρμακα ᾔδη ὅσα τρέφει εὐρεῖα χθών.
741
τὸν μὲν ἐγὼ προσιόντα βάλον χαλκήρεϊ δουρί,
742
ἤριπε δʼ ἐν κονίῃσιν· ἐγὼ δʼ ἐς δίφρον ὀρούσας
743
στῆν ῥα μετὰ προμάχοισιν· ἀτὰρ μεγάθυμοι Ἐπειοὶ
744
ἔτρεσαν ἄλλυδις ἄλλος, ἐπεὶ ἴδον ἄνδρα πεσόντα
745
ἡγεμόνʼ ἱππήων, ὃς ἀριστεύεσκε μάχεσθαι.
746
αὐτὰρ ἐγὼν ἐπόρουσα κελαινῇ λαίλαπι ἶσος,
747
πεντήκοντα δʼ ἕλον δίφρους, δύο δʼ ἀμφὶς ἕκαστον
748
φῶτες ὀδὰξ ἕλον οὖδας ἐμῷ ὑπὸ δουρὶ δαμέντες.
749
καί νύ κεν Ἀκτορίωνε Μολίονε παῖδʼ ἀλάπαξα,
750
εἰ μή σφωε πατὴρ εὐρὺ κρείων ἐνοσίχθων
751
ἐκ πολέμου ἐσάωσε καλύψας ἠέρι πολλῇ.
752
ἔνθα Ζεὺς Πυλίοισι μέγα κράτος ἐγγυάλιξε·
753
τόφρα γὰρ οὖν ἑπόμεσθα διὰ σπιδέος πεδίοιο
754
κτείνοντές τʼ αὐτοὺς ἀνά τʼ ἔντεα καλὰ λέγοντες,
755
ὄφρʼ ἐπὶ Βουπρασίου πολυπύρου βήσαμεν ἵππους
756
πέτρης τʼ Ὠλενίης, καὶ Ἀλησίου ἔνθα κολώνη
757
κέκληται· ὅθεν αὖτις ἀπέτραπε λαὸν Ἀθήνη.
758
ἔνθʼ ἄνδρα κτείνας πύματον λίπον· αὐτὰρ Ἀχαιοὶ
759
ἂψ ἀπὸ Βουπρασίοιο Πύλονδʼ ἔχον ὠκέας ἵππους,
760
πάντες δʼ εὐχετόωντο θεῶν Διὶ Νέστορί τʼ ἀνδρῶν.
761
ὣς ἔον, εἴ ποτʼ ἔον γε, μετʼ ἀνδράσιν. αὐτὰρ Ἀχιλλεὺς
762
οἶος τῆς ἀρετῆς ἀπονήσεται· ἦ τέ μιν οἴω
763
πολλὰ μετακλαύσεσθαι ἐπεί κʼ ἀπὸ λαὸς ὄληται.
764
ὦ πέπον ἦ μὲν σοί γε Μενοίτιος ὧδʼ ἐπέτελλεν
765
ἤματι τῷ ὅτε σʼ ἐκ Φθίης Ἀγαμέμνονι πέμπε,
766
νῶϊ δέ τʼ ἔνδον ἐόντες ἐγὼ καὶ δῖος Ὀδυσσεὺς
767
πάντα μάλʼ ἐν μεγάροις ἠκούομεν ὡς ἐπέτελλε.
768
Πηλῆος δʼ ἱκόμεσθα δόμους εὖ ναιετάοντας
769
λαὸν ἀγείροντες κατʼ Ἀχαιΐδα πουλυβότειραν.
770
ἔνθα δʼ ἔπειθʼ ἥρωα Μενοίτιον εὕρομεν ἔνδον
771
ἠδὲ σέ, πὰρ δʼ Ἀχιλῆα· γέρων δʼ ἱππηλάτα Πηλεὺς
772
πίονα μηρία καῖε βοὸς Διὶ τερπικεραύνῳ
773
αὐλῆς ἐν χόρτῳ· ἔχε δὲ χρύσειον ἄλεισον
774
σπένδων αἴθοπα οἶνον ἐπʼ αἰθομένοις ἱεροῖσι.
775
σφῶϊ μὲν ἀμφὶ βοὸς ἕπετον κρέα, νῶϊ δʼ ἔπειτα
776
στῆμεν ἐνὶ προθύροισι· ταφὼν δʼ ἀνόρουσεν Ἀχιλλεύς,
777
ἐς δʼ ἄγε χειρὸς ἑλών, κατὰ δʼ ἑδριάασθαι ἄνωγε,
778
ξείνιά τʼ εὖ παρέθηκεν, ἅ τε ξείνοις θέμις ἐστίν.
779
αὐτὰρ ἐπεὶ τάρπημεν ἐδητύος ἠδὲ ποτῆτος,
780
ἦρχον ἐγὼ μύθοιο κελεύων ὔμμʼ ἅμʼ ἕπεσθαι·
781
σφὼ δὲ μάλʼ ἠθέλετον, τὼ δʼ ἄμφω πόλλʼ ἐπέτελλον.
782
Πηλεὺς μὲν ᾧ παιδὶ γέρων ἐπέτελλʼ Ἀχιλῆϊ
783
αἰὲν ἀριστεύειν καὶ ὑπείροχον ἔμμεναι ἄλλων·
784
σοὶ δʼ αὖθʼ ὧδʼ ἐπέτελλε Μενοίτιος Ἄκτορος υἱός·
785
τέκνον ἐμὸν γενεῇ μὲν ὑπέρτερός ἐστιν Ἀχιλλεύς,
786
πρεσβύτερος δὲ σύ ἐσσι· βίῃ δʼ ὅ γε πολλὸν ἀμείνων.
787
ἀλλʼ εὖ οἱ φάσθαι πυκινὸν ἔπος ἠδʼ ὑποθέσθαι
788
καί οἱ σημαίνειν· ὃ δὲ πείσεται εἰς ἀγαθόν περ.
789
ὣς ἐπέτελλʼ ὃ γέρων, σὺ δὲ λήθεαι· ἀλλʼ ἔτι καὶ νῦν
790
ταῦτʼ εἴποις Ἀχιλῆϊ δαΐφρονι αἴ κε πίθηται.
791
τίς δʼ οἶδʼ εἴ κέν οἱ σὺν δαίμονι θυμὸν ὀρίναις
792
παρειπών; ἀγαθὴ δὲ παραίφασίς ἐστιν ἑταίρου.
793
εἰ δέ τινα φρεσὶν ᾗσι θεοπροπίην ἀλεείνει
794
καί τινά οἱ πὰρ Ζηνὸς ἐπέφραδε πότνια μήτηρ,
795
ἀλλὰ σέ περ προέτω, ἅμα δʼ ἄλλος λαὸς ἑπέσθω
796
Μυρμιδόνων, αἴ κέν τι φόως Δαναοῖσι γένηαι·
797
καί τοι τεύχεα καλὰ δότω πόλεμον δὲ φέρεσθαι,
798
αἴ κέ σε τῷ εἴσκοντες ἀπόσχωνται πολέμοιο
799
Τρῶες, ἀναπνεύσωσι δʼ ἀρήϊοι υἷες Ἀχαιῶν
800
τειρόμενοι· ὀλίγη δέ τʼ ἀνάπνευσις πολέμοιο.
801
ῥεῖα δέ κʼ ἀκμῆτες κεκμηότας ἄνδρας ἀϋτῇ
802
ὤσαισθε προτὶ ἄστυ νεῶν ἄπο καὶ κλισιάων.
803
ὣς φάτο, τῷ δʼ ἄρα θυμὸν ἐνὶ στήθεσσιν ὄρινε,
804
βῆ δὲ θέειν παρὰ νῆας ἐπʼ Αἰακίδην Ἀχιλῆα.
805
ἀλλʼ ὅτε δὴ κατὰ νῆας Ὀδυσσῆος θείοιο
806
ἷξε θέων Πάτροκλος, ἵνά σφʼ ἀγορή τε θέμις τε
807
ἤην, τῇ δὴ καί σφι θεῶν ἐτετεύχατο βωμοί,
808
ἔνθά οἱ Εὐρύπυλος βεβλημένος ἀντεβόλησε
809
διογενὴς Εὐαιμονίδης κατὰ μηρὸν ὀϊστῷ
810
σκάζων ἐκ πολέμου· κατὰ δὲ νότιος ῥέεν ἱδρὼς
811
ὤμων καὶ κεφαλῆς, ἀπὸ δʼ ἕλκεος ἀργαλέοιο
812
αἷμα μέλαν κελάρυζε· νόος γε μὲν ἔμπεδος ἦεν.
813
τὸν δὲ ἰδὼν ᾤκτειρε Μενοιτίου ἄλκιμος υἱός,
814
καί ῥʼ ὀλοφυρόμενος ἔπεα πτερόεντα προσηύδα·
815
ἆ δειλοὶ Δαναῶν ἡγήτορες ἠδὲ μέδοντες
816
ὣς ἄρʼ ἐμέλλετε τῆλε φίλων καὶ πατρίδος αἴης
817
ἄσειν ἐν Τροίῃ ταχέας κύνας ἀργέτι δημῷ.
818
ἀλλʼ ἄγε μοι τόδε εἰπὲ διοτρεφὲς Εὐρύπυλʼ ἥρως,
819
ἤ ῥʼ ἔτι που σχήσουσι πελώριον Ἕκτορʼ Ἀχαιοί,
820
ἦ ἤδη φθίσονται ὑπʼ αὐτοῦ δουρὶ δαμέντες;
821
τὸν δʼ αὖτʼ Εὐρύπυλος βεβλημένος ἀντίον ηὔδα·
822
οὐκέτι διογενὲς Πατρόκλεες ἄλκαρ Ἀχαιῶν
823
ἔσσεται, ἀλλʼ ἐν νηυσὶ μελαίνῃσιν πεσέονται.
824
οἳ μὲν γὰρ δὴ πάντες, ὅσοι πάρος ἦσαν ἄριστοι,
825
ἐν νηυσὶν κέαται βεβλημένοι οὐτάμενοί τε
826
χερσὶν ὕπο Τρώων· τῶν δὲ σθένος ὄρνυται αἰέν.
827
ἀλλʼ ἐμὲ μὲν σὺ σάωσον ἄγων ἐπὶ νῆα μέλαιναν,
828
μηροῦ δʼ ἔκταμʼ ὀϊστόν, ἀπʼ αὐτοῦ δʼ αἷμα κελαινὸν
829
νίζʼ ὕδατι λιαρῷ, ἐπὶ δʼ ἤπια φάρμακα πάσσε
830
ἐσθλά, τά σε προτί φασιν Ἀχιλλῆος δεδιδάχθαι,
831
ὃν Χείρων ἐδίδαξε δικαιότατος Κενταύρων.
832
ἰητροὶ μὲν γὰρ Ποδαλείριος ἠδὲ Μαχάων
833
τὸν μὲν ἐνὶ κλισίῃσιν ὀΐομαι ἕλκος ἔχοντα
834
χρηΐζοντα καὶ αὐτὸν ἀμύμονος ἰητῆρος
835
κεῖσθαι· ὃ δʼ ἐν πεδίῳ Τρώων μένει ὀξὺν Ἄρηα.
836
τὸν δʼ αὖτε προσέειπε Μενοιτίου ἄλκιμος υἱός·
837
πῶς τὰρ ἔοι τάδε ἔργα; τί ῥέξομεν Εὐρύπυλʼ ἥρως;
838
ἔρχομαι ὄφρʼ Ἀχιλῆϊ δαΐφρονι μῦθον ἐνίσπω
839
ὃν Νέστωρ ἐπέτελλε Γερήνιος οὖρος Ἀχαιῶν·
840
ἀλλʼ οὐδʼ ὧς περ σεῖο μεθήσω τειρομένοιο.
841
ἦ, καὶ ὑπὸ στέρνοιο λαβὼν ἄγε ποιμένα λαῶν
842
ἐς κλισίην· θεράπων δὲ ἰδὼν ὑπέχευε βοείας.
843
ἔνθά μιν ἐκτανύσας ἐκ μηροῦ τάμνε μαχαίρῃ
844
ὀξὺ βέλος περιπευκές, ἀπʼ αὐτοῦ δʼ αἷμα κελαινὸν
845
νίζʼ ὕδατι λιαρῷ, ἐπὶ δὲ ῥίζαν βάλε πικρὴν
846
χερσὶ διατρίψας ὀδυνήφατον, ἥ οἱ ἁπάσας
847
ἔσχʼ ὀδύνας· τὸ μὲν ἕλκος ἐτέρσετο, παύσατο δʼ αἷμα.
848